Teofil Budzanowski
Biografia
Teofil Budzanowski urodził się 10 grudnia 1894 roku w Rypinie, w rodzinie Antoniego i Pauliny z domu Cichowicz. Uczęszczał do szkoły w Rypinie, gdzie w 1905 roku uczestniczył w strajku szkolnym. W 1913 roku ukończył seminarium nauczycielskie w Wymyślinie i rozpoczął pracę jako nauczyciel w szkołach ludowych w powiatach rypińskim i lipnowskim.
W czasie I wojny światowej współpracował z Polską Organizacją Wojskową i walczył w 6 pułku piechoty Legionów. W latach 1919-1921 był redaktorem „Ziemi Dobrzyńskiej”. W 1920 roku ochotniczo uczestniczył w wojnie z bolszewikami jako instruktor werbunkowy. Po wojnie pracował jako nauczyciel w gimnazjum w Rypinie, a w 1928 roku ukończył studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warszawskiego.
W latach 1928-1938 nauczał w szkołach średnich w Grodnie i Warszawie. Był inspektorem szkolnym w Łomży oraz radnym Grodna. Działał w PSL „Wyzwolenie”, a następnie w PPS. W 1938 roku został posłem na Sejm V kadencji z ziemi grodzieńskiej, współtworząc m.in. ustawę o bibliotekach publicznych.
Podczas II wojny światowej działał w konspiracji, organizując kompanię w V Zgrupowaniu AK. W powstaniu warszawskim dowodził pododcinkiem „Tum” i był zastępcą dowódcy Zgrupowania „Kryska”. Został ciężko ranny 14 września 1944 roku. Po wojnie pracował w szkolnictwie, był dyrektorem I Liceum Ogólnokształcącego w Piotrkowie Trybunalskim, a w latach 1950-1957 był represjonowany przez władze komunistyczne. Zrehabilitowany, powrócił na stanowisko dyrektora i pełnił je do śmierci w 1959 roku.